Danh mục

COVID-19 'bám dai như đỉa', gây triệu chứng ‘khét tiếng’: Chính nhà khoa học còn bất ngờ

By Nguyễn Hoàng Bảo Anh
2021-02-22
405 Comments

Nhiều bệnh nhân mắc COVID-19 từ nhẹ đến trung bình phải chịu đựng các triệu chứng khó chịu hàng tháng sau khi họ khỏi bệnh, một nghiên cứu mới cho thấy.

Các nhà nghiên cứu của Đại học Washington (UW) ở Seattle, Mỹ, phát hiện ra khoảng 33% bệnh nhân COVID-19 không ốm đến mức phải nhập viện đã tiếp tục gặp các triệu chứng như mệt mỏi, mất khứu giác hoặc vị giác sau nhiều tháng, Web MD đưa tin. [Xem kết quả cụ thể của nghiên cứu bên dưới]

"Chúng tôi ngạc nhiên khi có tới 1/3 số người mắc bệnh nhẹ vẫn gặp các triệu chứng", trưởng nhóm nghiên cứu, Jennifer Logue, cho biết. Logue là một nhà nghiên cứu của phòng bệnh truyền nhiễm và dị ứng, khoa y học, thuộc UW.

"Nếu bạn nhiễm virus corona, rất có thể bạn có thể gặp phải hiệu ứng kéo dài", Logue nói thêm.

Các chuyên gia nói gì về nghiên cứu?

Những kết quả này cho thấy lý do tại sao mọi người nên tránh bị nhiễm virus corona, vì 177 bệnh nhân ở khu vực Seattle được theo dõi trong nghiên cứu tương đối trẻ và khỏe mạnh, bác sĩ Kristin Englund, một chuyên gia về bệnh truyền nhiễm, người đứng đầu chương trình phục hồi COVID-19 của Phòng khám Cleveland, nói.

Trong nghiên cứu, hơn 90% bệnh nhân (tuổi trung bình là 48) chỉ mắc COVID-19 ở mức độ nhẹ đến trung bình và không cần nhập viện. Rất ít người có vấn đề về sức khỏe khiến họ có nguy cơ mắc COVID-19 nặng (ví dụ, chỉ 13% bị huyết áp cao, 5% bị tiểu đường và 4,5% là người hút thuốc lá).

Bác sĩ Englund nói: "Chúng ta không nên chỉ tập trung vào những bệnh nhân nằm viện. Có rất nhiều bệnh nhân vẫn có thể tiếp tục có triệu chứng dai dẳng và ảnh hưởng đến cuộc sống".

Gần 28 triệu ca mắc COVID-19 đã được báo cáo ở Mỹ, có nghĩa là có thể hàng triệu người Mỹ phải chịu đựng các triệu chứng kéo dài hàng tháng và có thể nhiều năm, bác sĩ Englund nói.

"Nếu 30% trong số đó có những tác động đến chất lượng cuộc sống của họ trong sáu đến chín tháng tới, thì chúng ta đang nói về những con số khổng lồ", Englund nói.

Nhóm nghiên cứu của Logue nhận thấy khả năng mắc các triệu chứng lâu dài do mắc COVID-19 tăng nhẹ theo độ tuổi.

Khoảng 27% bệnh nhân từ 18 đến 39 tuổi mắc các triệu chứng dai dẳng, so với 30% ở những người từ 40 đến 64 tuổi và 43% ở những người từ 65 tuổi trở lên, theo nghiên cứu.

Theo bác sĩ David Hirschwerk, một bác sĩ bệnh truyền nhiễm của hệ thống y tế Northwell Health ở New York: "Khả năng điều này xảy ra có vẻ liên quan đến tuổi tác, với những bệnh nhân lớn tuổi hơn có nhiều khả năng báo cáo những ảnh hưởng sức khỏe liên tục sau khi nhiễm virus".

Mặc dù nghiên cứu của Đại học Washington khá nhỏ, nhưng con số được báo cáo từ Seattle cũng tương tự những gì các trung tâm y tế đang thấy ở những nơi khác ở Mỹ và trên thế giới, theo bác sĩ Thomas Gut, giám đốc dịch vụ chăm sóc xe cứu thương tại Bệnh viện Đại học Staten Island, thành phố New York.

Gut nói: "Thật đáng chú ý khi chúng tôi có các bộ dữ liệu khác nhau từ Anh, Canada, Trung Quốc và Mỹ, và chúng tôi đều thấy một mô hình tương tự đang xuất hiện".

Bác sĩ Ravindra Ganesh, một bác sĩ nội khoa tại Phòng khám Mayo, cho biết mô hình này đang xác nhận rằng SARS-CoV-2 "khó chịu hơn một chút so với rất nhiều loại virus khác mà chúng ta phải đối phó".

Các triệu chứng kéo dài như vậy thường liên quan đến các loại virus như Epstein-Barr, West Nile và chikungunya, tất cả đều ít lây nhiễm hơn nhiều so với virus corona mới, Ganesh và Gut cho biết.

Chi tiết kết quả nghiên cứu

Theo nghiên cứu mới, nhìn chung, gần 33% bệnh nhân COVID-19 điều trị tại nhà và 31% bệnh nhân nhập viện cho biết có ít nhất một triệu chứng của COVID-19 kéo dài nhiều tháng sau đó.

Các triệu chứng dai dẳng nhất ở bệnh nhân Seattle là mệt mỏi (14%) và mất khứu giác và vị giác (14%).

Gut và Ganesh cho biết tình trạng ‘sương mù não’, hay ảnh hưởng trí nhớ, được báo cáo ở khoảng 2% bệnh nhân, nhưng đây đang trở thành một trong những triệu chứng bệnh kéo dài ‘khét tiếng’ nhất.

Ganesh nói: "Tình trạng sương mù não đặc biệt gây suy nhược cho những người làm việc trí óc nhiều và thường xuyên làm việc tại nhà qua máy tính. Họ không thể tập trung vào máy tính trong thời gian dài, và ánh sáng chói làm phiền họ và khiến họ đau đầu. Họ làm việc không hiệu quả như trước đây và điều đó khiến họ rất bực bội".

Gần 31% bệnh nhân cho biết hiện tại họ có chất lượng cuộc sống liên quan đến sức khỏe kém hơn so với trước khi bị COVID-19.

Vì sao COVID-19 gây hiệu ứng kéo dài?

Hiện chưa rõ tại sao COVID-19 gây ra những hiệu ứng kéo dài này.

Nhiều loại virus có khả năng tạo ra "hội chứng sau virus", được các chuyên gia mô tả là những vấn đề sức khỏe tồn tại lâu sau khi hết nhiễm trùng. Đây là kết quả của tình trạng viêm hoặc các tổn thương khác xảy ra khi hệ thống miễn dịch chống lại nhiễm trùng.

Nhưng có bằng chứng cho thấy ít nhất một số triệu chứng COVID-19 kéo dài có thể do trực tiếp của virus corona, Gut nói.

Gut nói về COVID-19: "Bởi vì nó có ảnh hưởng trực tiếp đến các dây thần kinh trong mũi, chúng tôi nghĩ rằng có khả năng ảnh hưởng đến cấu trúc não. Nó có những tác động sâu rộng mà chúng ta chỉ mới bắt đầu tìm hiểu vì chúng ta chỉ mới bắt đầu phân loại hội chứng."

Nghiên cứu được công bố ngày 19.2 trên tạp chí khoa học JAMA Network Open.

(Nguồn: Web MD)